Sektörün içinden, Ukrayna tarımı ve yatırım imkanları hakkında özel söyleşi (1. Bölüm)

Sovyetler Birliği’nin tahıl ambarı olarak bilinen Ukrayna, bağımsızlığının 20. yıldönümünde dünya çapında tarım üreticisi haline gelerek perçinledi.  Tarım Bakanlığı verilerine göre, bu senenin 11 aylık döneminde  54 milyon tahıl üreten Ukrayna %31’lik artışla bir dünya rekoruna da imza attı.

Üretiminin büyük çoğunu ihraç eden ve bu şekilde küçümsenmeyecek ihracat geliri elde eden Ukrayna için tarım sektörü vazgeçilmez bir hal aldı.

Ülkenin en gözde iş kollarından biri olan tarım sektörü hakkında merak edilen soruları sektörde yıllardır faaliyet gösteren işadamı Ali Bulut’a sorduk.

Ukrayna dünya tarımının neresinde?
Tarımda hangi alanlar daha karlı?
Yatırımcıya özel teşvik var mı?

Sektörün belli başlı riskleri neler?

GDO ürünler ve Ukrayna.

Yabancı ülke vatandaşları ve tarım arazileri.

Türk yatırımcısının gözünden Ukrayna’nın yatırım iklimi.

İşte Ukrayna’nın tarım sektörüne ışık tutacak ayrıntılı bilgilerin yer aldığı özel söyleşi. (Ukrayna tarımına yönelik şimdiye kadar Türkçe yapılmış en kapsamlı bu söyleşiyi üç bölümde yayına alıyoruz.)

1. Bölüm (Ukrayna genel tarım)

F.Serkan Bağ:

İyi günler Ali bey, tarım sektöründe uzun yıllardır faaliyet gösteren bir Türk işadamı olarak sektörün nabzını en iyi tutan isimlerden birisiniz. Ukrayna’nın tarım sektörüne son yıllarda ağırlık vermesini neye bağlıyorsunuz?

Ali Bulut:

Eski Sovyet Cumhuriyetleri arasında tarımsal ürünler bakımından Rusya’dan sonra ikinci sırada bulunan Ukrayna o dönemde birliğin hububat ihtiyacınin %25’ini karşılamaktaydı.  Son 20 yıl içinde çok sayıda ekonomik ve siyasi kriz geçirmiş olmasına rağmen Ukrayna başta buğday ve yağlı tohumlar olmak üzere dünya hububat piyasalarında önemli bir aktör olarak yerini almıştır.

Ukrayna  2011’de rekor kırdı

Yeni hasat döneminin başı olan 1 Temmuz 2011 tarihinden bugüne kadar Ukrayna’da toplam 14,8 milyon hektar tahil ekili arazide biçim yapılmış (ki bu yil  ekili arazilerin %96’sini ifade etmektedir) ve toplam 54 milyon ton tahil elde edilmistir.

Bu rekolte miktari Ukrayna tarihinin rekoru olmakla beraber gecen yıl 42 milyon ton olan rekoltenin bu yıl 12 milyon tonluk artış göstermesi ve beş-altı yıl önceki rekoltenin şimdilerde iki katına katlanmış olması ülkede tarım sektörünün gelişimi hakkında önemli ip uçları vermektedir.

Bölge coğrafyasının en büyük üreticisi olan Rusya’da bu yıl rekoltenin 98 milyon ton Kazakistan’da 30 milyon ton olduğunu göz önüne aldığımız taktirde tahıl üretimi sıralamasında dünyada ilk 10’a giren Ukrayna’nın tarımsal üretim potansiyeli ve önemi açıkça ortaya çikmaktadir.

Dünya buğday ihracatının geçtiğimiz yıllarda %,5,5’lik payı ile 6.sıraya, arpa ihracatında %16,7 ile 3.sıraya, misir ihracatında %6 ile 4.sıraya kadar yükselen Ukrayna, aycicek ve diğer yağlı tohumlar ihracatında önemli yere sahiptir.

Dünya nüfusunun yedi milyara ulaştığı şu günlerde gıda ürünlerine olan talebin hızla artması ve kuraklığın arz-talep dengesini olumsuz etkilemesi sebebi ile verimli arazilere olan talep her geçen gün artmaktadır.

Verimli araziler konusunda dünyanin şanslı ülkelerinden olan Ukrayna elindeki bu imkani en doğru şekilde kullanmak için devlet politikasında bu konuya çok önem vermektedir. Özellikle, verimin arttırılması ve boş bırakılan tarlaların ekilmesi için 1999 yılında çıkarılan kanunların sonuçları alınmktadır, öyle ki sadece bu yıl tarım sektörü %13 civarında büyümüştür.

Giderek artan gıda fiyatlarına bağlı olarak tahıl ürünleri ihracatı metal, sanayi hammaddeleri ihracati ile beraber ülkenin en önemli dış ticaret gelir kaynaklarından birini oluşturmaktadır. Bu geliri arttırmak devletin önem verdiği konuların başında gelmektedir.

Karadeniz havzasının ikinci büyük hububat üreticisi olan Ukrayna’da tarım sektörünün milli gelir içerisindeki payı yaklaşik %10 iken ülkedeki aktif iş gücünün %21’ini istihdam etmektedir ve yıllık ihracat gelirinin %20’sini oluşturmaktadır.

Özellikle, taşrada işsizliğin yoğun ve gelir seviyesinin düşük olduğu bölgelerde tarım sektörü işsizlik sorununun çözümü için şimdilik neredeyse tek gerçekçi çözüm gibi gözükmektedir. Ülkede gelir dağılımındaki bozukluğun bir sonucu olarak fakir kesimin milli gelirden aldığı pay  oldukça düşüktür ve bu kesimin toplam nüfus içerisindeki payı da oldukça yüksektir.

Küçük işletmelerin sayısının az ve finansman yapılarının zayıf olması sebebi ile taşrada halkın önemli bir kısms büyük ve orta ölçekli tarım işletmelerinde ücretli calışmaktadır.

Son yıllarda bahçe, sera, meyve ve sebze tarımının güney Ukrayna’da yaygınlaşması ile iş gücüne olan talep artmakta ve hatta bazı bölgelerde mevsimsel göçmen (Moldova, Özbekistan, vs) iş gücüne ihtiyac duyulmaktadır. İşsizlik sorununun çözülmesi için gelişen tarım sektörü büyük bir potansiyel içermektedir.

İşte tüm bu gerçekler ışığında ülkenin ekonomik ve sosyal sorunlarına cözüm olabilecek potansiyele sahip tarım sektörü hükümetin önem verdiği sektorlerin başında gelmektedir.

F. Serkan Bağ

2. Dünya Savaşı sırasında Nazi ordularının Ukrayna’dan vagon vagon toprak götürdüğü biliniyor. Bu toprakları bu kadar özel yapan nedir?

Ali Bulut

Aşık Veysel’in bahsettiği “kara toprak” bu olsa gerek.

Dünyanin az sayıdakı değişik cografyasında görülse dahi en verimli kısımları Ukrayna’nın kuzeydoğu bandında yer almaktadır ve dünyadaki kara toprakların %40’i Ukrayna’da bulunmaktadır.

tarım 8 300x240 Sektörün içinden, Ukrayna tarımı ve yatırım imkanları hakkında özel söyleşi (1. Bölüm)Ortalama 3-4 m katman kalınlığında ve ortalama %12 humus içeren bu topraklarda verim cok yüksektir ve ekili ürüne bağli olmak üzere gübreye ihtiyacı yoktur.

Buna ragmen, ülke genelinde bu toprak yapısının hakım olduğunu söyleyemeyiz.

Örnek olarak;  Avrupa cografya harıtalarında yer alan tek çölün Kherson’da olduğunu ve bu bölge toprağının genelde kumlu olduğunu, Kırım’ın yapısının çok daha farklı olduğunu da görmekteyiz.

Günümüz icin bu toprakları bu kadar cazip yapan diğer önemli etkenler ise arazının düz oluşu, parsellerin parcalanmamış oluşu ve Sovyet yönetiminin kazandırdığı geniş sulama altyapısının bulunuşudur.

Ülkenin güneyinde yoğunlaşmış sulama kanalları sayesinde bu bölgede sulu tarım yapılabilmekte, verim ikiye katlanmakta, ürün çesitliliği sağlanmakta ve yıllık ürün sayısı arttırılabilmektedir.

Ukrayna topraklarının 30 bin km2’ye yakın bir kısmının hali hazırda sulama altyapısına sahip olması ve sulanabilir arazi miktarinin makul yatırım projeleri ile kolaylıkla arttırılabilir oluşu bu ülke topraklarının cazibesini arttırmaktadır.

(21 Kasim 2011)

1. Bölümün sonu

2. Bölüm : https://bulutali.wordpress.com/2013/11/13/ukrayna-tarimi-ve-yatirim-imkanlari-hakkinda-ozel-soylesi-2-bolum/

(Kaynak : http://ukrturk.net/sektorun-icinden-ukrayna-tarimini-ve-yatirim-imkanlari-hakkinda-ozel-soylesi-1-bolum/ )

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s